De bodem is misschien wel het belangrijkste onderdeel van jouw tuin: goede grond zit vol met leven en dat vormt weer de basis van een levende tuin. Ruim een kwart van de biodiversiteit op aarde leeft in de grond. En al die kleine beestjes vormen weer het voedsel voor graag geziene tuinvogels en andere dieren. Planten en bomen halen hun voedingsstoffen uit de bodem en voeden op hun beurt het bodemleven. Maar ook voor onze eigen voedselproductie zijn we afhankelijk van een gezonde bodem. De bodem is in feite de meest belangrijke voedselbron op aarde.

Wist je dat bodemdieren heel nuttig zijn. Zo leven er in gezonde bodems tal van nuttige insecten die ziekten en plagen in onze gewassen in toom kunnen houden. Vitale bodems slaan bovendien CO2 op en kunnen water zuiveren en vasthouden. Heel belangrijk nu we steeds vaker met periodes van droogte te maken krijgen. Gezonde bodems zijn onmisbaar in de strijd tegen klimaatverandering en biodiversiteitsverlies. Help je mee in eigen tuin?

Leven in de bodem
De regenworm is wel de meest bekende hulp in de tuin. Ze brengen organisch materiaal, zoals bladeren en compost, in de bodem en verteren het daar tot humus. Dit humus levert veel voedingsstoffen aan de bodem. Daarnaast werkt humus als een spons. De bodem bevat daarmee voldoende water bij droogte en kan tevens een teveel aan water afvoeren. De gangetjes die wormen graven (en de wortels van planten en bomen) houden de grond lekker luchtig. Dit zorgt weer voor een goede afwatering. Naast de regenworm zijn er nog talloze kleine diertjes als larven, wormen, pissebedden, slakken, maar ook microscopisch kleine beestjes meestal ongezien druk aan het werk. Ontelbare bacteriën en schimmels leveren hun cruciale bijdrage aan een gezonde bodem.

Een gezonde en levende tuin
Met het voorjaar in aantocht is het weer tijd om heerlijk buiten aan de slag te gaan. Kijk eens goed rond in jouw tuin. Zijn al die tegels wel echt nodig? Met meer groen in de tuin hebben veel soorten (bodem)dieren weer een plek om te leven. Vervang voor het planten altijd wel eerst het bestratingszand onder de tegels door tuinaarde zodat de planten beter voedingsstoffen kunnen opnemen. Om het bodemleven niet te verstoren, kun je ook beter zo min mogelijk spitten in de tuin. Schoffelen is goed genoeg of zorg voor bodembedekkers voor een onderhoudsvriendelijke tuin.

In het najaar en in de winter kun je overigens gewoon op een paar plekken bladafval en afgestorven plantenresten laten liggen. Dieren halen hier de hele winter voedsel uit of kiezen het als plekje voor hun winterslaap. Op een natuurlijke manier en helemaal gratis wordt ieder jaar gezorgd voor bemesting en verbetering van de structuur van de bodem. Zo help je zelf mee aan het herstel van het bodemleven in je eigen tuin. Ga voor meer tips naar www.steenbreek.nl/tuintips/#bodem of kijk op www.onder-het-maaiveld.nl/.

Bodemdieren herkennen
Wil je weten welke dieren allemaal in de bodem leven? Download de handige zoekkaart op www.bodemdierendagen.nl en ga op speurtocht in eigen tuin.