Druk op de woningmarkt, de noodzaak van klimaatadaptatie en energietransitie. Dit alles gaat de komende jaren een nog grotere rol spelen in de stedenbouwkundige kwaliteit van onze leef- en werkomgeving. Het zorgen voor een evenwichtige toedeling van functies aan locaties is een taak die primair bij de overheid ligt. Slim omgaan met beperkte ruimte, ruimte delen en komen tot een interdisciplinair ontwerp is dan ook noodzakelijk om steden en dorpen verder te verdichten én de woonomgeving gelijktijdig leefbaar én klimaatbestendig te maken.

Gemeente Súdwest-Fryslân heeft sinds een aantal jaren een vakgroep ruimtelijke kwaliteit. Deze vakgroep bestaat uit verschillende disciplines: stedenbouw, landschap, bodem, groen, verkeer en erfgoed en beheer. Met als doel toetsen en adviseren over nieuwe ruimtelijke plannen op gebruikswaarde, toekomstwaarde en esthetische waarde. Omgaan met beperkte ruimte hoort daar ook bij. Bij alle projecten wordt gekeken naar een goede ordening van de ondergrond. Naast voldoende groeiruimte voor een boom, is er ook ruimte nodig voor kabels, leidingen, riolering en in sommige gevallen ondergrondse vuilcontainers. Op een integrale manier wordt werk van werk gemaakt om het zo ook financieel beheersbaar te houden. Het is daarbij van meerwaarde om al bij planvorming beheer te betrekken.

Wonen in openbaar groen
De landschappelijke kwaliteit en de omliggende bebouwing is de basis geweest voor het ontwerp van woonwijk Oudvaart in Sneek. De combinatie van water en wonen, versterkt het profiel van Sneek als watersportstad. De vrijstaande woningen hebben geen eigen tuin. Het is ook bijna geen gemis want de bewoners in deze wijk genieten van prachtig openbaar groen. Het parklandschap bestaat uit waterpartijen, moeras, struweel, boomgroepen, kruidenrijk grasland, dit alles met uitsluitend inheemse beplanting. In de openbare ruimte zijn voldoende stukken verharding die geen functie hebben, niet gebruikt worden en dus eigenlijk overbodig zijn. Deze verhardingen zijn relatief eenvoudig te vergroenen.

Stichting Steenbreek
Zeker in de binnenstad van Sneek is veel verstening en blijft de warmte in de zomer lang hangen. Gemeente Súdwest-Fryslân doet zelf veel maar wil zeker ook bij bewoners en ondernemers het bewustzijn voor het klimaat op gang brengen. Daarom worden onder andere gratis geveltuinen aangeboden en is de gemeente aangesloten bij Stichting Steenbreek. Vijf lokale hoveniersbedrijven leggen de tuinen aan, waarbij de bewoners de tuinen zelf inrichten en onderhouden. Slim omgaan met beperkte ruimte kan op meerdere manieren: groene daken, boomspiegels, groen op terrassen bij horeca, verticaal groen, groene parkeerplaatsen etcetera. Bekijk hier de film over het thema stedenbouwkundige kwaliteit:

12X Groener
Deze film maakt onderdeel uit van de serie 12X Groener. In Nederland zijn al prachtige voorbeelden die laten zien dat een natuurinclusieve manier van inrichten, beheren en woningbouw mogelijk is. Een gebiedsgerichte aanpak waarbij partijen samenwerken om te zorgen voor meer verbinding tussen mens en natuur. Waarbij aantoonbaar meerwaarde wordt geboden aan het bevorderen van de biodiversiteit en gezondheid alsook het klimaatbestendig maken van onze leefomgeving. Dit jaar staat elke maand een provincie én thema uit de Omgevingswet centraal. Deze voorbeelden bieden gezamenlijk inspiratie om een natuur inclusieve samenleving tot norm te stellen.